NIỀM TIN

Một đêm lướt fb nhỏ bạn, thầy bùn thật là bùn, nên si nghĩ vẩn vơ và đặt câu hỏi như sau:

Em lướt fb, thấy mọi người nói về niềm tin. Nói là sao tui tin bạn như vậy, mà sau cùng bạn lại hại tui hoặc là bạn làm tui hụt hẫng quá, ko xứng đáng với niềm tin của tui. 

Em mới nghĩ đến những ý sau:

1. Hình như người ta ko sống trong thực tại, chỉ sống với những ảo tưởng của mình, những ý nghĩ của mình, nên khi người ta làm trái đi với ý tưởng đó của họ, làm họ hụt hẫng. 

2. Hình như người ta ko hiểu về người đặt niềm tin vì ko dành thời gian quan sát và quan tâm họ, nên họ như thế nào người ta ko biết, nhắm mắt đặt niềm tin, khi phát hiện ra thì quá trễ . Tại hổm trước em nghe thầy nói, nếu như tập body scan thuần thục, thì khi đứng trước mr Right của rmình, cảm xúc rung động đó sẽ xuất hiện, mặc dù ít, ngắn, nhưng đủ để mình phát hiện được. Nay em suy nghĩ, nếu đúng như đây chính là người mình có thể tin tưởng, có thể cảm xúc đó sẽ xuất hiện, mình sẽ nắm bắt được. 

3. Bối cảnh và tinh thần: Em thấy người ta có những lúc hành động ko giống như thường ngày, lúc này lúc khác. Chỉ thấy được mặt này trong hoàn cảnh đó đã vội kết luận (vì vốn dĩ người ta ko hiểu về người đó mà, nên xảy ra ko giống như ý nghĩ của họ là kêu người này có vấn đề). 

Đây là những suy nghĩ của em. Thầy là người tập chánh niệm cũng "dập dập" đó thầy, thầy cảm thấy như thế nào?

Và thầy đã trả lời như sau:

Em nói đúng là vì người ta không có cái nhìn sáng suốt và đánh giá chính xác về người quen của mình và nô lệ vào những ảo tưởng, ngừng tra vấn hiện tượng nên mất niềm tin. Thường con người hay phóng chiếu (project) những ước mơ, lo sợ, etc. của mình lên hiện tượng bên ngoài (một người, một hoàn cảnh) nên đánh giá thường sai . Nói theo kiểu Đạo Đức Kinh, “Thường vô dục dĩ quan kỳ diệu, Thường hữu dục dĩ quan kỳ kiếu.”

Nay tôi sẽ thử đẩy tư duy của chúng ta thêm một bước. Ý tưởng cũng là một hiện tượng hiện hữu trong thực tại vì thực tại không phải chỉ là hiện tượng bên ngoài mà còn cả ở bên trong. Gọi là bên ngoài và bên trong là tạm dùng vì con người quen chia như vậy, nhưng thực ra các hiện tượng cùng tương duyên mà xuất hiện. Dùng từ nhà Phật thì “trần, căn, thức” cùng sinh (xuất hiện) cùng diệt (biến mất). Cái mà bạn nói về mất niềm tin, là hậu quả của sự lệ thuộc (chấp thủ) vào những ý tưởng, mà không biết tưởng là do nhân duyên hội tụ đủ mà sinh. Ngay cả khi những đánh giá ban đầu về một hiện tượng là chính xác trong giai đoạn đó, việc nô lệ vào sự đánh giá đó đã cũng khiến ta mất sự sáng suốt để thấy bản chất của hiện tượng và sự đánh giá, huống chí khi những đánh giá ban đầu vốn sai (tà kiến – tà là sai lệch chứ không phải là không theo một tư tưởng, tín lý hay chủ nghĩa nào đâu nhé) hay chỉ một phía (biên kiến). Khi thấy tất cả hiện tượng kể cả cảm xúc và ý tưởng của cái gọi là “mình” cũng chỉ là tương đối, phản ảnh thực tại trong các điều kiện hiện hữu giai đoạn, chứ không phải là “sự thực” là “chân lý,” thì chúng ta có thể dùng nó mà không nô lệ nó. Khi cần thì buông bỏ. Nói tới “buông bỏ” chỉ là nhấn mạnh tới tính “không” của hiện hữu. Nhấn mạnh tới tính “không” là vì thế gian này quá nhiều kẻ rao bán cái “có,” rao bán “sự thật” và “chân lý” như một phủ dụ cho những cảm thọ khoái lạc phù du.

Và một bạn khác cmt:

Em có đọc 1 bài nghiên cứu, người ta cho rằng cảm giác tự ti khi phải đối diện giao tiếp trực tiếp, người ta rút vào các cuộc "giao tiếp ảo", vì nó cho phép họ dùng bộ mặt khác, dễ dàng thay đổi và chọn lọc cách ứng xử (có thể sửa đổi nếu muốn); và cảm giác không bị trửng phạt nữa.